مناز اى بت چين كه چين هم نماند * مدار جهان اين چنين هم نماند شتربان ويرانه خفت ار بميرد * سلاطين مسفد نشين هم نماند نه جم ماند اينجا نه نقش نگينش * كه نقش نگين بر نگين هم نماند همين ناله مانده « 1 » مسكين حسين را * از آن روز ترسم كه اين هم نماند بناء على هذا به آنچه در وسع وقت گنجايش ( گ 92 ر ) داشته باشد ، از احوال خواقين مغول آنچه معتمد به باشد ، شرحى كرده شود و در تأليف آن تلفيقى « 2 » نموده آيد چه در سو الف ايام ، مورخين كرام ، تواليف « 3 » مبسوطهء مفتوحه « 4 » مىپرداخته‌اند و از تواليف سوالف « 5 » ، تأليفات مىساخته ، آنچه از ممكّن غيب به مسكن شهادت روى نمودى ، الحاق آن مىكرده‌اند . و « 6 » در وقت آبادانى مغولستان ، اهل افضال و مردم صاحب كمال بسيار بوده‌اند و يحتمل تواريخ و تواليف پرداخته باشند . اكنون زياده از صد سال باشد كه از آن مردم ، نه اثر مانده و نه از تواليف‌شان خبر ، بلكه از آن همه بلاد و آبادانى در بعضى جا به غير برج و باروى « 7 » ويرانى ، اثر نمانده و در بعضى شهرها اندك اثرى از خوانق و مدارس و مساجد و پيش طاق و منار « 8 » كه اساس آن به سنگ بوده باقى مانده الّا ما شاء اللّه ، بيت « 9 » : ز مردم نمانده در آنجا اثر * ز آثارشان كس ندارد خبر چون آبادانى هيچ نمانده و مدتهاى مديد متمادى « 10 » گشته و تمامى خلايق مغول اهل اخيبه « 11 » 2 شده‌اند كه از فضل و كمال در ميان مردم اثر نمانده ، بلكه نام فضل و كمال از حواشى خاطر خلايق محو گشته و ذات فضل و كمال سردفتر خيل فراموشان شده ، ع : از فضل و كمال ، خود نمانده نامى . على الخصوص بعد از اسلام « 12 » مغول كه بيشتر

--> ( 1 ) . نت : ماند اين مسكين . ( 2 ) . نت : تحقيقى . ( 3 ) . نت : - ايام . . . كرام ، تواليف . ( 4 ) . منكوچه . ( 5 ) . نت : سواليف . ( 6 ) . نگ : - در اين بود كه در . . . مىكرده‌اند . ( 7 ) . نت : بازون . ( 8 ) . نت : مبارك اساس . ( 9 ) . نت ، نگ : - بيت . ( 10 ) . نت : بتمادى . ( 11 ) . نت : اجنبيه . ( 12 ) . سلام .